Sunday, March 29, 2009

Crisisaanpak mist duurzame ICT investeringen

Hoewel ik er zakelijk niet meer zoveel bij betrokken ben, blijf ik in hart en nieren ook op IT gebied een voorstander van duurzame IT. En in mijn optiek is duurzaam per definitie open en eenvoudig, want als de geschiedenis ons één ding geleerd heeft is het dat simpel en open altijd wint.

De crisis aanpak van de overheid heeft mij dan ook verbaasd over het gebrek aan duurzame IT investeringen. Investeringen die zich in de loop der jaren makkelijk terug verdienen, zij het indirect en perfect in een visie van duurzaamheid en innovatie passen.

De eerste vraag is waarschijnlijk waarom de overheid zou moeten investeren in IT. Het antwoord daarop is eenvoudig. De huidige problemen zijn in grote mate business to business gerelateerd, het zijn niet de consumentenbestedingen die momenteel sterk teruglopen, maar de bedrijfsmatige investeringen. De overheid als opdrachtgever is daar een oplossing voor. De tweede reden is dat de IT markt behoorlijk geraakt wordt door deze crisis. Overal zitten als weer mensen 'op de bank', kenniswerkers die we aan het werk moeten houden.

Verstandig investeren vanuit de overheid is altijd investeren in lange termijn projecten, zeg maar infrastructuur in de brede zin van het woord. Dit zijn projecten waar andere partijen gebruik van kunnen maken en op kunnen verder bouwen. Ik stel hierbij echter niet voor om kabels in de grond te stoppen, maar softwarematige infrastructuur aan te leggen door middel van een aantal basispakketten in open source te laten bouwen.

Er zijn momenteel een aantal issues in de (semi) overheidswereld die al veel te lang wachten op een goede aanpak. Hierbij denk ik aan het elektronisch patiënten dossier (EPD) en de gemeentelijke basis administratie (GBA) die het meest in het oog springen.

De overheid zou deze crisis perfect kunnen aanpakken om hier, tegen relatief lage bedragen aangezien het nu makkelijker onderhandelen is, open source basispakketten voor te laten ontwikkelen. Hiermee bedoel ik geen 100% compleet pakket, zeker in het geval het EPD niet, maar een pakket met de functionaliteiten die elke instelling nodig heeft. Op deze basis, die gratis beschikbaar komt aan alle instellingen kunnen instellingen vervolgens zelf verder bouwen middels ad-ons en plugins.

Hetzelfde geldt voor de GBA, waar twee partijen al jaren een duopolie hebben die de belastingbetaler erg veel geld kost. Wanneer de overheid een basispakket zou aanbieden zou deze duopolie makkelijk doorbroken kunnen worden en kunnen zorgen voor een open concurrentie tussen verschillende partijen.

Naast de directe investering die de overheid zou doen om een dergelijk pakket te laten ontwikkelen is er economisch gezien ook een enorme indirecte bedrijvigheid te verwachten. Deze systemen moeten namelijk geïmplementeerd worden, wat veel business genereert. Tevens is het de basisfunctionaliteit, waardoor er nog veel additioneel ontwikkelwerk gedaan zal kunnen worden vanuit de instellingen en gemeenten zelf. Wanneer de overheid overigens slim is, geeft men de software vrij onder een licentie die verplicht om alle additionele zaken ook vrij te geven aan de markt, zodat niet elke gemeente of instelling opnieuw het wiel uit gaat vinden en er niet weer een vendor lock-in gaat komen door de ad-ons.

Door deze zaken als open source vrij te geven is dit een duurzame investering die zichzelf snel terugverdiend bij de gebruikers, die hoge licentiefees kunnen opzeggen en door een grotere concurrentie minder voor onderhoud en nieuwe ontwikkelingen gaan betalen. Iets dat de overheid weer kan terug krijgt doordat er lagere afdrachten nodig zijn aan gemeenten en zorginstellingen.

Voor mij blijft het een groot vraagteken waarom in een crisisplan waarvan de doelstelling was innovatie en duurzaamheid te stimuleren de combinatie van beide in de vorm van duurzame IT projecten niet zijn opgenomen.

No comments: